استیضاح میکنم پس هستم؛ این شاید بهترین تعبیر درباره عملکرد برخی نمایندگان مجلس در قبال مسئولان اجرایی باشد که با توصیه های مداوم رهبر شهید انقلاب و به اتحاد و همکاری قوا مغایرت دارد. در این زمینه باید تشریح کرد در شرایطی که سه روز پیش طرح استیضاح احمد میدری؛ وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی روی میز نمایندگان بود، ناگهان ورق برگشت و محسن پاکنژاد با اعلام کنارهگیری، از قطار دولت پیاده شد. این موضع پس از ماهها بحث و جدل بر سر نوع عملکرد وزارتخانه مهم نفت گرفته شد. هنوز واکنش به رخداد مذکور در محافل سیاسی و رسانهای ادامه داشت که صبح دیروز اخبار از دستور خارج شدن استیضاح میدری، صدای برخی نمایندگان را درآورد. آنها این عقبنشینی را به تصمیمهای هیئت رئیسه مرتبط دانسته و خواستار شفافسازی شدند.بازی نمایندگان با کارت استیضاح به همین جا ختم نشد. با وجود ابهامات درخصوص کنارهگیری پاکنژاد و رفت و برگشت میدری، انتشار شایعاتی درباره پیگیری استیضاح وزیر امور خارجه جالب توجه بود. طبق گفته محمد رشیدی، نماینده مجلس، استیضاح عراقچی توسط یکی از نمایندگان در سامانه ثبت شده، اما هنوز به هیئترئیسه ارجاع نشده است.
اوضاعی قابل مقایسه با ایام جنگ تحمیلی نخست
بحث پیرامون استیضاح وزرا در بهارستان، در محیطی است که دولت بهتازگی طی نامهای به مجلس، مهرداد اخلاقی کتابچی را برای گرفتن رأی اعتماد به عنوان وزیر پیشنهادی دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح معرفی کرده و قرار است جلسه بررسی صلاحیت وی، ۲۶ مهر برگزار شود. وزارتخانههای دفاع و اطلاعات با شهادت امیر سرلشکر عزیز نصیرزاده و حجتالاسلام سیداسماعیل خطیب در حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی با سرپرست اداره میشود و تعیین تکلیف هر چه زودتر این نهادها طبیعتاً از اولویت برخوردار است. با این حال درباره روند مذکور آنچه واضح است اینکه نمایندگان از ابزارهای نظارتی مهمی همچون سؤال، استیضاح و تذکر برخوردارند که قانون اساسی و آییننامه داخلی برای آنان تعیین کرده و این حق مسلم برای نظارت بر عملکرد قوه مجریه و دیگر مسائل محسوب میشود. خانه ملت آنجا که احساس کند فردی در کابینه کوتاهی کرده و یا از انجام وظایف ناتوان است باید وارد عمل شده و با اهرمهای فشار در اختیار، او را به تغییر رویکرد وادارد. اما درباره جریان اخیر در مجلس، آنچه در نگاه نخست توی ذوق میزند سردرگمی و عدم اتفاق نظر است که نوعی سیاسیکاری را برجسته میکند. طرح و سپس کنار گذاشتن استیضاح میدری و یا شایعات درباره استیضاح عراقچی، گواه چنین مدعایی است.البته روشن است که بخشی از انتقاد نمایندگان از دولت به سبب نگرانی آنها از وضعیت اقتصادی موجود جامعه بوده و این درست و منطقی و قابل درک است. با وجود این، گیر دادن مدام، علاوه بر اینکه سیگنالی از اختلاف آن هم در شرایط حساس جاری را به بیرون مرزها مخابره میکند، تمرکز کابینه را گرفته و آنها را از پرداختن به چالش اصلی که همانا بحران معیشتی است بازمیدارد. چنین اوضاعی را تا حد زیادی میتوان با روزهای منتهی به جنگ تحمیلی نخست مقایسه کرد، شرایطی که حتی رهبر شهید را به واکنش واداشت. ایشان ۲۱ خرداد در دیدار نمایندگان مجلس دوازدهم، در توصیهای یا آن گونه که قالیباف بعداً گفت «تذکری»، با برحذر داشتن نمایندگان از طرح پرسش و استیضاح با دخالت دادن مسائل جناحی، شخصی و سیاسی، فرمودند: «در باب نظارت نه افراط کنیم، نه تفریط. گاهی به ملاحظات، آنجایی که باید نظارت انجام بگیرد انجام نمیگیرد، گاهی هم نظارت زیادی انجام میگیرد، پرسش متعدد میشود که این وقت وزرا را میگیرد. در اقدامات نظارتی هم فقط به موارد ضروری و لازم اکتفا کنید».
تریبونهای رسمی جای دعواهای سیاسی نیست
مسعود پزشکیان ۸مهر ماه در واکنش به طرح استیضاح میدری گفت: «با حذف کردن مشکلی حل نمیشود. همه ما عیب و مشکل داریم. به آقای قالیباف گفتم اگر میخواهند بیایند کمک کنند». درست است که قوه اجرایی با توجه به وظایف محوله طبق قانون اساسی، نقشی مهم در حل چالشهای اقتصادی دارد ولی جایگاه مشورتی و حتی میدانی نمایندگان در حل امور انکارناپذیر است. رئیس جمهور نمایندگان را به ورود عملیاتی برای گرهگشایی از معضلات فراخوانده و خانه ملت بهجای استفاده از اهرم فشار که موجب رویارویی و صرف انرژی کارگزاران میشود، میتواند با همراهی و همبستگی چنین مسیری را هموارتر کند. مجلس بیش از هر چیز باید بازتابدهنده متانت، مسئولیتپذیری، همدلی و دغدغههای واقعی مردم باشد؛ بهویژه در دورهای که کشور به انسجام و تمرکز بر مسائل اصلی جامعه نیاز دارد. در شرایطی که این روزها میان سران قوا و بهویژه رئیس جمهور و رئیس مجلس ارتباط تنگاتنگی وجود دارد، چه بهتر که اگر نقدی وجود دارد ابتدا از طریق کانالهای خصوصی و در نشستهای مشترک پیگیری شده و مورد رایزنی قرار بگیرد و برخی از نمایندگان با اهداف حزبی و سیاسی از کشیدن آن به صحنه رسانه، اجتماع و طرح آن از تریبون مجلس خودداری کرده و به توصیه های مکرر رهبر شهید انقلاب و آیت الله سید مجتبی خامنه ای درباره ضرورت حفظ وحدت و هماهنگی قوا توجه کنند.
خبرنگار: هدایت جاوید




نظر شما